चेन्नई :
तामिळनाडूच्या ७४ वर्षांच्या लोकशाही प्रवासात गुरुवारी झालेल्या विधानसभा निवडणुकीत अभूतपूर्व मतदानाची नोंद झाली असून सायंकाळी पाच वाजेपर्यंत तब्बल ८२.२४ टक्के मतदान झाले. राज्याच्या निवडणूक इतिहासातील हा आतापर्यंतचा उच्चांक मानला जात असून या ‘हायव्होल्टेज’ मतदानामुळे राजकीय समीकरणांमध्ये मोठे बदल होण्याची शक्यता व्यक्त केली जात आहे.
कडेकोट सुरक्षा व्यवस्थेत राज्यातील सर्व २३४ मतदारसंघांत मतदान शांततेत पार पडले. सुमारे ३.६ लाख निवडणूक कर्मचारी, तसेच केंद्रीय सुरक्षा दलांच्या देखरेखीखाली ही प्रक्रिया पार पडली. अनेक ठिकाणी सकाळपासूनच मतदान केंद्रांवर लांबच लांब रांगा दिसून आल्या. ग्रामीण भागासह शहरी मतदारांनीही मोठ्या संख्येने सहभाग नोंदवला.
२०११ चा विक्रम मोडीत?
राज्यातील ५.७३ कोटी नोंदणीकृत मतदारांपैकी बहुसंख्य मतदारांनी मतदानाचा हक्क बजावला. यापूर्वी २०११ च्या विधानसभा निवडणुकीत ७८.०१ टक्के मतदानाची सर्वोच्च नोंद झाली होती. त्यानंतर २०१६ (७४.८१ टक्के) आणि २०२१ (७३.६३ टक्के) या निवडणुकांत मतदानाचा टक्का घसरला होता. मात्र यंदाच्या निवडणुकीत ८२ टक्क्यांहून अधिक मतदान झाल्याने मागील सर्व विक्रम मागे पडल्याचे स्पष्ट झाले आहे.
महिला मतदारांचा प्रभाव कायम
तामिळनाडूमध्ये महिला मतदारांचे प्रमाण सातत्याने अधिक राहिले असून यंदाही त्याच चित्राची पुनरावृत्ती झाली. एकूण मतदारांपैकी सुमारे २.९३ कोटी महिला आणि २.८३ कोटी पुरुष मतदार आहेत. गेल्या काही निवडणुकांप्रमाणेच यंदाही प्रमुख राजकीय पक्षांनी आपल्या जाहीरनाम्यात महिलांसाठीच्या योजनांना विशेष प्राधान्य दिले होते. त्यामुळे महिलांचा मतदानातील सक्रिय सहभाग ठळकपणे दिसून आला.
तरुण व तृतीयपंथी मतदारांची नोंद
यंदाच्या निवडणुकीत ७,७२८ तृतीयपंथी मतदारांची नोंद झाली असून हा आकडा मागील निवडणुकीपेक्षा वाढलेला आहे. याशिवाय सुमारे १४.६ लाख नवमतदारांनी प्रथमच मतदानाचा हक्क बजावला. मतदानाच्या टक्केवारीतील वाढीस या नव्या मतदारांचा मोठा हातभार लागल्याचे राजकीय विश्लेषकांचे मत आहे.
मतदारसंख्या घटली, सहभाग वाढला
ऑक्टोबर २०२५ मध्ये राज्यातील मतदारसंख्या ६.४१ कोटी होती. निवडणूक आयोगाच्या विशेष पडताळणीनंतर ही संख्या ५.७३ कोटींवर आली. २०२१ मध्ये ६.२९ कोटी मतदार होते. एकूण मतदारसंख्या कमी झालेली असली, तरी मतदानाचा टक्का लक्षणीयरीत्या वाढल्याने प्रत्यक्ष मतदानातील सहभाग व्यापक झाल्याचे स्पष्ट होते.
निवडणूक आयोगाची व्यापक तयारी
मतदान सुरळीत पार पडावे यासाठी निवडणूक आयोगाने मोठ्या प्रमाणावर यंत्रणा उभारली होती. राज्यभरात १.०६ लाख बॅलेट युनिट्स, ७५,०६४ कंट्रोल युनिट्स आणि तितक्याच व्हीव्हीपॅट यंत्रांचा वापर करण्यात आला. सुरक्षेच्या दृष्टीने केंद्रीय सशस्त्र पोलीस दलाच्या ३०० हून अधिक कंपन्या तैनात करण्यात आल्या होत्या.
सत्तांतराच्या चर्चांना वेग
विक्रमात्मक मतदानामुळे सत्ताधारी आणि विरोधक दोघांच्याही छावण्यांत उत्सुकता आणि तणावाचे वातावरण निर्माण झाले आहे. उच्च मतदान हे पारंपरिक मतदानाच्या पॅटर्नमध्ये बदलाचे संकेत मानले जात असल्याने निकालाबाबत विविध तर्क-वितर्कांना उधाण आले आहे. अंतिम निकाल जाहीर होईपर्यंत ही धाकधूक कायम राहण्याची चिन्हे आहेत.
