मुंबई प्रतिनिधी
अनंत चतुर्दशीच्या दिवशी गणपती विसर्जनासाठी मुंबईच्या विविध भागांतून मोठ्या संख्येने भाविक दक्षिण मुंबईकडे येतात. विसर्जन मिरवणुका आणि धार्मिक कार्यक्रम आटोपल्यानंतर रात्री उशिरा घरी परतणाऱ्या प्रवाशांची मोठी गर्दी रेल्वे स्थानकांवर होण्याची शक्यता लक्षात घेऊन पश्चिम रेल्वेने विशेष नियोजन केले आहे. २५ आणि २६ सप्टेंबरच्या मध्यरात्री नियमित लोकल फेऱ्यांनंतर चर्चगेट ते विरारदरम्यान १२ जादा लोकल फेऱ्या चालविण्यात येणार आहेत. त्यामुळे विसर्जनानंतर उशिरा परतणाऱ्या हजारो प्रवाशांना या विशेष सेवांचा फायदा होणार आहे.
पश्चिम रेल्वेने जाहीर केलेल्या नियोजनानुसार, या विशेष लोकल चर्चगेट आणि विरारदरम्यान धावतील आणि मार्गातील सर्व स्थानकांवर थांबतील. चर्चगेटहून विरारच्या दिशेने जाणाऱ्या विशेष लोकल पहाटे १.१५ ते ३.४५ या कालावधीत चालवल्या जातील. तर विरारहून चर्चगेटच्या दिशेने जाणाऱ्या विशेष लोकल रात्री १२.१५ ते पहाटे ३ या कालावधीत उपलब्ध असतील. विसर्जन मिरवणुका रात्री उशिरापर्यंत सुरू राहणार असल्याने परतीच्या प्रवासासाठी नियमित लोकलवर येणारा ताण कमी करण्याच्या दृष्टीने या अतिरिक्त फेऱ्या महत्त्वाच्या ठरणार आहेत.
दरम्यान, अनंत चतुर्दशीच्या दिवशी चर्नी रोड परिसरात गणेश विसर्जनासाठी मोठ्या प्रमाणावर गर्दी होत असल्याने पश्चिम रेल्वेने या स्थानकासाठी स्वतंत्र गर्दी नियंत्रणाचे नियोजन केले आहे. २५ सप्टेंबर रोजी संध्याकाळी ५ ते रात्री ८.३० या वेळेत मुंबई सेंट्रल ते चर्चगेटदरम्यान धावणाऱ्या ३७ जलद अप लोकलना सर्व स्थानकांवर थांबा देण्यात येणार आहे. त्यामुळे जलद लोकलच्या प्रवाशांचे विविध स्थानकांवर विभाजन होऊन चर्नी रोड परिसरातील गर्दीचा ताण कमी करण्याचा प्रयत्न केला जाणार आहे.
याशिवाय, १५ डब्यांच्या लोकलसाठी आवश्यक लांबीचा फलाट उपलब्ध नसल्यामुळे तीन १५ डब्यांच्या लोकलना ग्रँट रोड, चर्नी रोड आणि मरीन लाइन्स या स्थानकांवर थांबा दिला जाणार नाही. या बदलामुळे संबंधित लोकलने प्रवास करणाऱ्या प्रवाशांनी आपला प्रवास आणि उतरण्याचे स्थानक आधीच निश्चित करणे आवश्यक आहे.
चर्नी रोड स्थानकावरील गर्दी नियंत्रणासाठी आणखी एक महत्त्वाचा बदल करण्यात आला आहे. २५ सप्टेंबर रोजी संध्याकाळी ५ ते रात्री ११.३० या कालावधीत अप मार्गावर धावणाऱ्या १०१ लोकल चर्नी रोड स्थानकाच्या फलाट क्रमांक २ वर थांबणार नाहीत. विसर्जनाच्या काळात स्थानक परिसरात होणारी गर्दी, फलाटांवरील प्रवाशांची संख्या आणि सुरक्षित हालचाल लक्षात घेऊन हा तात्पुरता बदल करण्यात आला आहे.
गणेश विसर्जनाच्या दिवशी चर्नी रोड आणि परिसरातील स्थानकांवर मोठ्या प्रमाणात प्रवासी येण्याची शक्यता असल्याने तिकीट खिडक्यांवरही गर्दी वाढू शकते. ही बाब लक्षात घेऊन चर्नी रोड स्थानकावर अतिरिक्त तात्पुरत्या तिकीट खिडक्या सुरू करण्याचे नियोजन पश्चिम रेल्वेने केले आहे. त्यामुळे नियमित तिकीट खिडक्यांवरील गर्दी कमी होण्यास मदत होणार असून प्रवाशांना तिकीट काढणे अधिक सुलभ होणार आहे.
गणेश विसर्जनाच्या पार्श्वभूमीवर मुंबईतील रस्ते वाहतूक आणि रेल्वे वाहतुकीवर मोठा ताण येतो. विसर्जन मिरवणुका, भाविकांची गर्दी आणि रात्री उशिरापर्यंत सुरू राहणारे कार्यक्रम यामुळे दक्षिण मुंबईतून पश्चिम उपनगरांकडे परतणाऱ्या प्रवाशांची संख्या मोठ्या प्रमाणात वाढते. अशा वेळी नियमित लोकल सेवांवर अचानक वाढलेला प्रवासी भार येऊ नये आणि गर्दीचे व्यवस्थापन सुरळीत व्हावे, यासाठी पश्चिम रेल्वेने अतिरिक्त लोकलसह स्थानकनिहाय उपाययोजना आखल्या आहेत.
विशेष लोकल सेवांमुळे चर्चगेटपासून विरारपर्यंतच्या प्रवाशांना विसर्जनानंतरही रेल्वेचा पर्याय उपलब्ध राहणार आहे. मात्र, चर्नी रोड स्थानकावरील काही लोकलच्या थांब्यात करण्यात आलेले बदल लक्षात घेणे प्रवाशांसाठी महत्त्वाचे आहे. प्रवाशांनी रेल्वे प्रशासनाकडून देण्यात येणाऱ्या सूचनांकडे लक्ष द्यावे, शक्य असल्यास आगाऊ तिकीट काढावे आणि गर्दीच्या काळात फलाटावर सुरक्षित अंतर राखावे, असे आवाहन करण्यात आले आहे.
अनंत चतुर्दशीच्या रात्री मुंबईत मोठ्या प्रमाणावर गणेशमूर्तींचे विसर्जन होणार असल्याने रेल्वे, वाहतूक आणि पोलिस प्रशासनासमोर गर्दी व्यवस्थापनाचे मोठे आव्हान असणार आहे. या पार्श्वभूमीवर १२ जादा लोकल फेऱ्या, चर्नी रोडवरील तात्पुरते थांबा बदल आणि अतिरिक्त तिकीट खिडक्यांची व्यवस्था यामुळे विसर्जनानंतरच्या परतीच्या प्रवासातील गर्दी नियंत्रणात ठेवण्याचा पश्चिम रेल्वेचा प्रयत्न आहे.
