मुंबई प्रतिनिधी
मतदार यादी अधिक अचूक, पारदर्शक आणि अद्ययावत करण्यासाठी महाराष्ट्रात विशेष सखोल पुनरीक्षण मोहीम राबविण्यात येत असून, या मोहिमेअंतर्गत १९ ते २७ सप्टेंबरदरम्यान राज्यभर विशेष मतदार नोंदणी शिबिरांचे आयोजन करण्यात आले आहे. मतदार यादीतील नाव, पत्ता किंवा अन्य तपशीलांमध्ये दुरुस्ती करण्याबरोबरच पात्र नागरिकांची नव्याने नोंदणी, मृत किंवा स्थलांतरित मतदारांची नावे वगळणे तसेच मतदार नोंदींमधील विसंगतींची पडताळणी करण्याची प्रक्रिया या माध्यमातून केली जाणार आहे.
या मोहिमेतील विशेष शिबिरे १९, २०, २६ आणि २७ सप्टेंबर रोजी सकाळी १० ते सायंकाळी ६ या वेळेत घेण्यात येणार आहेत. संबंधित मतदान केंद्रांवर मतदान केंद्रस्तरीय अधिकारी अर्थात बीएलओ उपस्थित राहून नागरिकांना आवश्यक मार्गदर्शन करणार आहेत. मतदार यादीशी संबंधित विविध अर्ज स्वीकारणे, कागदपत्रांची माहिती देणे आणि दुरुस्ती प्रक्रियेबाबत नागरिकांना मदत करणे, अशी जबाबदारी बीएलओंकडे सोपविण्यात आली आहे.
नवीन मतदार नोंदणीसाठी तसेच मतदार यादीतील नाव किंवा अन्य तपशीलांमध्ये दुरुस्ती करण्यासाठी नागरिकांना या शिबिरांचा लाभ घेता येणार आहे. याशिवाय अपात्र व्यक्तीचे नाव मतदार यादीत असल्यास किंवा संबंधित मतदाराचा मृत्यू अथवा स्थलांतर झाले असल्यास त्याबाबतही आवश्यक अर्ज सादर करता येणार आहे. यासाठीचे अर्ज मराठी आणि इंग्रजी या दोन्ही भाषांमध्ये उपलब्ध करून देण्यात येणार असल्याची माहिती राज्याचे मुख्य निवडणूक अधिकारी एस. चोक्कलिंगम यांनी दिली. दोन्ही भाषांमध्ये अर्जाची सुविधा उपलब्ध करून देणारे महाराष्ट्र हे देशातील पहिले राज्य असल्याचेही त्यांनी सांगितले.
या विशेष पुनरीक्षण मोहिमेत नवमतदारांवरही विशेष भर देण्यात आला आहे. १ ऑक्टोबर २०२६ रोजी वयाची १८ वर्षे पूर्ण करणाऱ्या नागरिकांनाही मतदार म्हणून नोंदणी करण्याची संधी मिळणार आहे. महाविद्यालये, शैक्षणिक संस्था आणि अन्य संबंधित ठिकाणी नवमतदारांची नोंदणी वाढविण्यासाठी विशेष प्रयत्न करण्याच्या सूचना निवडणूक प्रशासनाने दिल्या आहेत. त्यामुळे प्रथमच मतदानाचा हक्क मिळविणाऱ्या तरुणांनी या मोहिमेचा लाभ घेण्याचे आवाहन करण्यात आले आहे.
मतदार यादी अद्ययावत करण्याच्या प्रक्रियेत सहकारी गृहनिर्माण सोसायट्यांचीही मदत घेतली जाणार आहे. सोसायट्यांमधील रहिवाशांना मतदार यादी तपासणे आणि आवश्यक दुरुस्ती करण्यासाठी प्रोत्साहन मिळावे, यासाठी संबंधित अर्जांचे नमुने सोसायटीचे अध्यक्ष आणि सचिव यांनाही उपलब्ध करून दिले जाणार आहेत. त्यामुळे एकाच ठिकाणी मोठ्या संख्येने असलेल्या मतदारांच्या नोंदी तपासण्यास मदत होणार आहे.
दरम्यान, नागरिकांना मतदार यादीशी संबंधित अर्ज ऑनलाइन पद्धतीने सादर करण्याची सुविधाही उपलब्ध आहे. आवश्यक अर्ज आणि कागदपत्रे voters.eci.gov.in तसेच ECI Netच्या माध्यमातून ऑनलाइन सादर करता येणार आहेत. त्यामुळे नागरिकांनी आपल्या मतदार यादीतील नाव, पत्ता, वय आणि अन्य तपशील तपासून पाहावेत. त्यामध्ये काही त्रुटी आढळल्यास निर्धारित मुदतीत दुरुस्ती किंवा आवश्यक नोंदणीसाठी अर्ज करावा, असे आवाहन निवडणूक प्रशासनाने केले आहे.
मतदार यादीतील नोंदी अचूक राहणे हा निवडणूक प्रक्रियेतील महत्त्वाचा भाग मानला जातो. त्यामुळे पात्र मतदारांची नावे यादीत समाविष्ट करणे आणि अपात्र, मृत किंवा स्थलांतरित व्यक्तींच्या नोंदींची पडताळणी करून आवश्यक ती कार्यवाही करणे, या दोन्ही बाबींवर या मोहिमेत भर देण्यात आला आहे. विशेष शिबिरांच्या माध्यमातून नागरिकांना थेट बीएलओंची मदत मिळणार असल्याने मतदारांनी या संधीचा उपयोग करून आपली नोंद तपासावी, असे प्रशासनाने स्पष्ट केले आहे.
