मुंबई प्रतिनिधी
मुंबईकरांच्या दैनंदिन प्रवासाला वेग देणारा आणि पूर्व-पश्चिम मुंबईतील अंतर अक्षरशः कमी करणारा महत्त्वाकांक्षी सांताक्रूझ-चेंबूर लिंक रोड (SCLR) अखेर पूर्ण क्षमतेने सुरू होण्याच्या मार्गावर आहे. तब्बल 12 वर्षांच्या प्रतीक्षेनंतर या प्रकल्पाचा दुसरा आणि अंतिम टप्पा अंतिम अवस्थेत पोहोचला असून, मुंबई महानगर प्रदेश विकास प्राधिकरण (MMRDA) आयुक्त संजय मुखर्जी यांनी नुकतीच अधिकाऱ्यांसह प्रकल्पाची पाहणी केली. या वेळी काम 98 टक्के पूर्ण झाल्याची माहिती देण्यात आली.
प्रकल्पाचे उर्वरित काम पूर्ण होताच मुंबईकरांना जवळपास 11 किलोमीटरचा अखंड सिग्नल-फ्री प्रवास करता येणार असून, शहरातील अनेक महत्त्वाच्या मार्गांवरील वाहतूक कोंडीला मोठा दिलासा मिळणार आहे.
90 मिनिटांचा प्रवास अवघ्या 15 मिनिटांवर
पूर्व आणि पश्चिम द्रुतगती महामार्गांना थेट जोडण्यासाठी उभारण्यात आलेला सांताक्रूझ-चेंबूर लिंक रोड 2014 मध्ये वाहतुकीसाठी खुला करण्यात आला होता. या मार्गामुळे कुर्ला, शीव, कलिना आणि वाकोला परिसरातील वाहतूक कोंडीला पर्याय उपलब्ध झाला.
या मार्गाच्या सुरूवातीमुळे पूर्वी 90 मिनिटांपर्यंत लागणारा प्रवास अवघ्या 15 ते 20 मिनिटांमध्ये पूर्ण होऊ लागला. त्यामुळे हजारो वाहनचालकांचा वेळ आणि इंधनाची मोठी बचत झाली.
भारतातील पहिला डबल डेकर उड्डाणपूल
SCLR प्रकल्पाचे सर्वात मोठे वैशिष्ट्य म्हणजे भारतातील पहिला डबल डेकर उड्डाणपूल. या अनोख्या रचनेत खालच्या स्तरावर मध्य आणि हार्बर रेल्वे मार्गांवरील वाहतूक व्यवस्था असून त्यावर मुख्य रस्त्याची वाहतूक सुरू राहते. अभियांत्रिकी क्षेत्रातील हा एक महत्त्वाचा टप्पा मानला जातो.
या उड्डाणपुलामुळे रेल्वे आणि रस्ते वाहतूक यांचा प्रभावी समन्वय साधत शहरातील वाहतूक अधिक सुरळीत करण्यात यश आले.
बीकेसीला थेट जोडणी; पूर्वेकडून पश्चिमेकडे प्रवास अधिक सुलभ
SCLR चा विस्तार करण्याच्या उद्देशाने पुढील टप्प्यांमध्ये अनेक महत्त्वाची कामे हाती घेण्यात आली. 2023 मध्ये कुर्ला ते वांद्रे-कुर्ला संकुल (BKC) दरम्यान उन्नत मार्ग सुरू करण्यात आला. त्यामुळे पूर्व उपनगरांमधून बीकेसीपर्यंत थेट आणि जलद संपर्क उपलब्ध झाला.
मुंबईच्या आर्थिक केंद्र म्हणून ओळखल्या जाणाऱ्या बीकेसीमध्ये दररोज लाखो नागरिक आणि कर्मचारी ये-जा करतात. त्यामुळे या जोडणीचा मोठा फायदा वाहनचालकांना झाला.
90 अंशांचा केबल-स्टेड पूल ठरला गेमचेंजर
यानंतर ऑगस्ट 2025 मध्ये प्रकल्पातील सर्वाधिक चर्चेत राहिलेला 90 अंशांचा केबल-स्टेड पूल वाहतुकीसाठी खुला करण्यात आला. पश्चिम द्रुतगती महामार्गावर उभारण्यात आलेल्या या पुलामुळे वाहनांना वाकोला जंक्शनमधील कोंडी टाळून थेट मार्ग मिळाला.
या अभिनव रचनेमुळे पूर्वेकडून पश्चिमेकडे किंवा पश्चिमेकडून पूर्वेकडे जाणाऱ्या वाहनांना सिग्नलशिवाय प्रवास करता येऊ लागला. परिणामी कलिना आणि वाकोला परिसरातील वाहतूक भार लक्षणीयरीत्या कमी झाला.
अंतिम टप्पा पूर्णत्वाकडे
आता प्रकल्पाचा दुसरा आणि शेवटचा टप्पा पूर्णत्वाच्या उंबरठ्यावर आहे. या टप्प्यात बीकेसी ते वाकोला दरम्यानचा महत्त्वाचा दुवा उभारण्यात आला आहे.
सुमारे 1.4 किलोमीटर लांबीच्या या मार्गात 500 मीटरचा चार पदरी कॅरेजवे तसेच 900 मीटर लांबीचे दोन जोडमार्ग (कनेक्टिंग रॅम्प्स) बांधण्यात आले आहेत. या सुविधांमुळे वाहनांना थेट आणि अखंड प्रवासाचा पर्याय उपलब्ध होणार आहे.
35 मिनिटांची बचत; विमानतळापर्यंत जलद पोहोच
पूर्ण प्रकल्प सुरू झाल्यानंतर वाहनचालकांचा प्रवासाचा वेळ सरासरी 35 मिनिटांनी कमी होण्याचा अंदाज आहे. तसेच सांताक्रूझ, चेंबूर, कुर्ला, कलिना, बीकेसी, पश्चिम द्रुतगती महामार्ग आणि विमानतळ परिसर यांच्यातील संपर्क अधिक वेगवान होणार आहे.
विशेषतः विमानतळाकडे जाणाऱ्या प्रवाशांना आणि बीकेसीकडे जाणाऱ्या कार्यालयीन वाहतुकीला मोठा फायदा होणार असून, शहरातील प्रमुख ‘बॉटलनेक’ ठिकाणांना पर्यायी मार्ग उपलब्ध होईल.
मुंबईच्या वाहतूक व्यवस्थेसाठी मैलाचा दगड
मुंबईतील वाढत्या वाहनसंख्येच्या पार्श्वभूमीवर सांताक्रूझ-चेंबूर लिंक रोड हा केवळ एक रस्ता नसून शहराच्या वाहतूक व्यवस्थेतील महत्त्वाचा आधारस्तंभ ठरणार आहे. डबल डेकर उड्डाणपूल, 90 अंशांचा केबल-स्टेड ब्रिज आणि अखंड सिग्नल-फ्री कॉरिडॉर यामुळे हा प्रकल्प अभियांत्रिकी आणि शहरी वाहतूक व्यवस्थापनाचा आदर्श नमुना म्हणून ओळखला जात आहे.
प्रकल्प पूर्ण क्षमतेने सुरू झाल्यानंतर मुंबईकरांना वाहतूक कोंडीमधून मोठा दिलासा मिळण्याची अपेक्षा व्यक्त केली जात आहे.
