पुणे प्रतिनिधी
पावसाळ्यात महामार्गांवर पाणी साचणे, दरडी कोसळणे, दृश्यमानता कमी होणे आणि त्यातून अपघात व वाहतूक कोंडी निर्माण होणे ही नेहमीची समस्या असते. या पार्श्वभूमीवर भारतीय राष्ट्रीय महामार्ग प्राधिकरणाने (एनएचएआय) पुणे–सातारा राष्ट्रीय महामार्गावरील पावसाळ्यापूर्व कामे पूर्ण करत आपत्कालीन व्यवस्थापन यंत्रणा कार्यान्वित केली आहे. त्यामुळे यंदाच्या पावसाळ्यात या मार्गावरील प्रवास अधिक सुरक्षित, सुरळीत आणि विनाअडथळा होण्याची अपेक्षा व्यक्त केली जात आहे.
पुणे ते सातारा हा सुमारे १४१ किलोमीटर लांबीचा सहापदरी महामार्ग राज्यातील सर्वाधिक वर्दळीच्या मार्गांपैकी एक मानला जातो. मुंबई, पुणे, कोल्हापूर, सांगली, सातारा तसेच दक्षिण महाराष्ट्रातील विविध भागांना जोडणारा हा मार्ग मालवाहतूक आणि प्रवासी वाहतुकीच्या दृष्टीने अत्यंत महत्त्वाचा आहे. दरवर्षी पावसाळ्यात या मार्गावरील काही ठिकाणी पाणी साचणे, रस्त्यांची झीज होणे आणि उतारांच्या भागात दरडी कोसळण्याच्या घटना घडतात. यामुळे वाहतुकीवर परिणाम होऊन वाहनचालकांना मोठ्या अडचणींचा सामना करावा लागतो.
याच पार्श्वभूमीवर एनएचएआयने यंदा पावसाळ्यापूर्व विशेष सर्वेक्षण मोहीम राबवून संभाव्य धोकादायक ठिकाणांची पाहणी केली. महामार्गावरील सूचना फलक, क्रॅश बॅरियर्स, सुरक्षात्मक कठडे, डोंगर उतार आणि पाणी निचऱ्याच्या व्यवस्थेची तपासणी करण्यात आली. ज्या ठिकाणी दुरुस्तीची आवश्यकता होती, तेथे तातडीने कामे पूर्ण करण्यात आली आहेत.
मार्गिका अधिक स्पष्ट दिसणार
पावसाळ्यात मुसळधार पावसामुळे आणि धुक्यामुळे वाहनचालकांची दृश्यमानता कमी होते. अनेकदा मार्गिका स्पष्ट न दिसल्याने अपघात घडतात. ही बाब लक्षात घेऊन महामार्गावर थर्मोप्लास्टिक पेंटद्वारे नव्याने मार्गिका आखण्यात आल्या आहेत. या विशेष प्रकारच्या रेषा रात्रीच्या वेळी तसेच प्रतिकूल हवामानातही अधिक स्पष्ट दिसतात. त्यामुळे वाहनचालकांना मार्ग ओळखणे सोपे होणार असून अपघातांचा धोका कमी होण्यास मदत मिळणार आहे.
पाणी निचऱ्यावर विशेष भर
महामार्गालगतच्या नाल्यांमध्ये साचलेला गाळ काढून त्यांची व्यापक स्वच्छता करण्यात आली आहे. पावसाचे पाणी रस्त्यावर न साचता वेगाने वाहून जावे यासाठी निचरा व्यवस्थेची दुरुस्ती व मजबुतीकरण करण्यात आले आहे. याशिवाय महामार्गाच्या परिसरातील धोकादायक झाडांच्या फांद्यांची छाटणी करून संभाव्य अपघात टाळण्याचा प्रयत्न करण्यात आला आहे.
दरडप्रवण भागांवर विशेष लक्ष
पुणे–सातारा मार्गावरील काही डोंगर उतार पावसाळ्यात संवेदनशील मानले जातात. या ठिकाणी दरडी कोसळण्याचा धोका लक्षात घेऊन प्रतिबंधात्मक उपाययोजना करण्यात आल्या आहेत. उतारांची पाहणी, संरक्षणात्मक कामे आणि सतत देखरेखीची व्यवस्था करण्यात आल्याचे प्राधिकरणाने स्पष्ट केले आहे.
निसरड्या रस्त्यांवर उपाय
पावसाळ्यात रस्ते ओले झाल्यानंतर वाहन घसरण्याच्या घटना वाढतात. हे टाळण्यासाठी महामार्गाच्या काही भागांवर बिटुमिनियस काँक्रीटचा विशेष थर टाकण्यात आला आहे. या उपाययोजनेमुळे रस्त्याची पकड सुधारून वाहनांचे संतुलन राखण्यास मदत होणार आहे. तसेच विविध ठिकाणच्या सुरक्षात्मक कठड्यांची दुरुस्ती आणि मजबुतीकरणही करण्यात आले आहे.
आपत्कालीन प्रतिसाद यंत्रणा सज्ज
पावसाळ्यात उद्भवणाऱ्या आपत्कालीन परिस्थितींना तोंड देण्यासाठी महामार्गावर आवश्यक मनुष्यबळ, यंत्रसामग्री आणि आपत्कालीन पथके सज्ज ठेवण्यात आली आहेत. अपघात, वाहन बिघाड, झाडे कोसळणे किंवा अन्य आपत्तीजन्य घटनांवर तातडीने प्रतिसाद देण्यासाठी नियंत्रण व्यवस्था मजबूत करण्यात आली आहे. त्यामुळे वाहतूक कोंडी कमी करण्यास आणि वाहनचालकांना त्वरित मदत उपलब्ध करून देण्यास मदत होणार आहे.
एनएचएआयच्या या व्यापक तयारीमुळे यंदाच्या पावसाळ्यात पुणे–सातारा महामार्गावरील प्रवास अधिक सुरक्षित, सुरळीत आणि विश्वासार्ह होईल, असा विश्वास प्राधिकरणाने व्यक्त केला आहे. वाहनचालकांनीही पावसाळ्यात वेगमर्यादेचे पालन करून आणि वाहतूक नियमांचे काटेकोरपणे अनुसरण करून सुरक्षित प्रवास करावा, असे आवाहन करण्यात आले आहे.
